για την La Traviata του Giuseppe Verdi

του Κωνσταντίνου Τσακιλιώτη

E3731FB4A547A71CB7DE378390CA6395Το σαββατοκύριακο που μας πέρασε έλαβε χώρα ένα σπάνιο, εξ ου και σημαντικό για τα πολιτιστικά δρώμενα της φτωχής μας κωμόπολης, γεγονός: Το Μέγαρο Μουσικής Θες/νίκης παρουσίασε σε παραγωγή του, την όπερα La Traviata του Giuseppe Verdi. Για τους μυημένους θαυμαστές αποτέλεσε ευχάριστη έκπληξη η ιδέα και μόνο της παράστασης αυτού του αριστουργήματος του ιταλικού μελοδραματισμού και ομολογουμένως ενός από τα κορυφαία έργα της παγκόσμιας όπερας. Δημιούργησε όμως και την αγωνία, μη διαψευστούν οι υψηλές, ίσως και υπερβολικά ενθουσιώδεις, προσδοκίες του θεατή.

Λίγα λόγια για την La Traviata

Όταν ο Verdi έγραφε τη La Traviata είχε στο μυαλό του ένα έργο με γλυκο-μελό συναισθήματα και καταστάσεις, που ναι μεν θα συνέχιζε την ιστορία του ιταλικού μελοδραματισμού, το οποίο όμως παράλληλα με την προκλητική πλοκή του θα τάραζε τους κύκλους της συντηρητικής ιταλικής αριστοκρατίας και των λοιπών κονφορμιστών κριτικών, αλλά και θα άγγιζε το λαϊκό αίσθημα. Πρόκειται για την ιστορία μιας συνοδού πολυτελείας, της Βιολέτα, η οποία παραστράτησε  από την δήθεν ηθική της κοινωνίας και ξεφαντώνει σε γλέντια άφθονα σε πλούτο και απολαύσεις, μέχρις ότου της εξομολογείται τον έρωτα του ένας νεαρός και της ξυπνά τα αγνά συναισθήματα της αγάπης. Σφήνα στα σχέδια του ζευγαριού μπαίνει ο πατέρας του νεαρού, που δεν επιθυμεί να βλέπει τον γιο του να χαραμίζει τη ζωή του με αυτήν την ‘ξετσίπωτη’ και θεωρεί ότι η συμβίωση του με αυτήν την εταίρα στιγματίζει ανεπανόρθωτα το προξενιό της κόρης του. Ο απελπισμένος πατέρας στα πρότυπα της δόλιας ελληνίδας μάνας (Κ.Σ.) ζητά από τη Βιολέτα να παρατήσει τον κανακάρη του, λέγοντας του ότι δεν τον αγαπάει πια και να μην σταθεί εμπόδιο στην ευτυχία του και την γαλήνη της οικογένειάς του. Η Βιολέτα αναγκάζεται να υπακούσει στις διαταγές του πατέρα και να θυσιάσει την ευτυχία της με τον αγαπημένο της, ενώ πληροφορούμαστε την κρίσιμη κατάσταση της υγείας της. Εν τω μεταξύ η ελαφρών ηθών Βιολέτα έχει ξοδέψει σχεδόν ολόκληρη την περιουσία της για τον κοινό τους βίο. Συναντιούνται ξανά οι δύο τους σε ένα γλέντι καρναβαλιού, όπου ο νεαρός προσβάλλει την αξιοπρέπεια της δυστυχισμένης Βιολέτα, πετώντας στον αέρα τις επιταγές δανείων που πήρε για να ξεπληρώσει τα χρέη του σε αυτήν και δέχεται την αποδοκιμασία των παρευρισκομένων για την άνανδρη συμπεριφορά του. Εν τέλει ο νεαρός Αλφρέντο πληροφορείται τη θυσία της Βιολέτα για την αδερφή του και την συνοδεύει στις τελευταίες τις στιγμές της πάνω από το νεκρικό της κρεβάτι με αυτούς που την αγάπησαν πραγματικά, καθώς η ίδια, ένα θύμα της ζωής, αργοσβήνει.

Κριτική της παράστασης

Η La Traviata βασίζεται εξ’ορισμού στην πρωταγωνίστρια της, η οποία εκτός από μια εξαιρετική φωνητική ικανότητα, πρέπει να διαθέτει ένα πλατύ φάσμα υποκριτικού ταλέντου για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του ρόλου, αφού από siempre libera και μεθυσμένη στις ηδονές, λυτρώνεται ως μια τραγική ρομαντική φιγούρα στο θάνατο της από τη θλίψη της και το παράπονο της για τις ατυχίες της ζωής της μέσω της αγάπη της για τον Αλφρέντο. Η πρωταγωνίστρια δεν πρόβαλε επιτυχώς τις συναισθηματικές εναλλαγές της Βιολέτα και κινήθηκε σε γλυκανάλατα επίπεδα επισκιάζοντας τα ανατρεπτικά στοιχεία του ρόλου της, αφού περισσότερο έφερνε σε μια χαμηλοβλεπούσα της υψηλής κοινωνίας παρά σε μία πόρνη. Έτσι όπως δε ξεδιπλώθηκε η σεξουαλικότητα του ρόλου στην αρχή του έργου, ομοίως στο τέλος δεν έφτασε το δράμα στο συναισθηματικό του αποκορύφωμα, αφού η πρωταγωνίστρια αναλώθηκε σε σπασμούς που γελοιοποιούσαν την αρρώστια της Βιολέτα. Αρπαχτή στην επαρχία; Θετικά στοιχεία έδειξαν πάντως οι χορωδοί, ειδικά στο σημείο “oh infamia orribile”.

 Όσον αφορά το σκηνοθέτη, ίσως το παρατράβηξε, όταν στη σκηνή έστησε το πνεύμα της Βιολέτα, απέναντι στο σώμα της, εκφράζοντας μια παρεκκλίνουσα μάλλον ερμηνεία σχετικά με το φινάλε του έργου. Παραπέμπει σε σύγκρουση ανάμεσα στο ξέφρενο πνεύμα της Βιολέτα που ακόμη και μετά το θάνατο της παραμένει έρμαιο των ηδονών και κυνηγά μια ζωή γεμάτη πλούτη και στο ταλαιπωρημένο από την ζωή σώμα της και έτσι αμελεί να αναδείξει τη λιτότητα και συνάμα τραγικότητα του ρόλου καθώς η ίδια αργοσβήνει.

Η σκηνογραφία μου συνδύασε αισθητική και έπιπλα ΙΚΕΑ με κουστούμια εποχής, πετυχαίνοντας ένα μάλλον διχασμένο αποτέλεσμα. Μου θύμισε τις δικές μας παραστάσεις στη ΓΣΘ που χρησιμοποιούμε για σκηνικά ό,τι βρούμε στο βεστιάριο και τα ταιριάζουμε όπως μπορούμε.

Croce e delizia al cor και κοντός ψαλμός αλληλούια

Η παράσταση δεν είχε εκείνη την μεγαλοπρέπεια της όπερας και δεν αναφέρομαι στον προϋπολογισμό της παραγωγής, αλλά στην δημιουργία συναισθημάτων. Σε γενικές γραμμές δεν με εντυπωσίασε, όπως άλλες παραστάσεις όπερας στο παρελθόν, ωστόσο φαντάζει όαση στο καλλιτεχνικό περιβάλλον της Θεσσαλονίκης με ότι έχει να κάνει με όπερα, αφού ξεπερνάει κατά πολύ τις κάκιστης ποιότητας αναμεταδόσεις του ΜΕΤ στο Μέγαρο Μουσικής. Πολύ απλά γιατί το προηγούμενο σαββατοκύριακο παρακολούθησα μια ζωντανή όπερα και το ευχαριστήθηκα πολύ περισσότερο, από εκείνη τη μέρα που έκλαιγα το αντίτιμο του εισιτηρίου για να παρακολουθήσω ένα, το επαναλαμβάνω, κάκιστης ποιότητας, σινεμά (δεν υπήρχε ούτε καν συντονισμός ήχου εικόνας). Συνεπώς θα ήθελα να εκφράσω την εκτίμηση μου στους συντελεστές της παράστασης και ειδικότερα στους παραγωγούς που ανέλαβαν αυτό το εγχείρημα, άσχετα με το αποτέλεσμα. Για να είμαι όμως ειλικρινής, μου άρεσε περισσότερο η ταπεινή περσινή ‘Κρητικοπούλα’.

Croce e delizia al cor και κοντός ψαλμός αλληλούια, γιατί ακόμη και η χειρότερη παράσταση, που δεν είναι η συγκεκριμένη, αυτή η περίπτωση, είναι καλύτερη από την κονσέρβα του ΜΕΤ.

HITS της La Traviata : http://www.youtube.com/watch?v=RKUJDob1UFk

http://www.youtube.com/watch?v=9wEfW2sMW6g&list=PLplzOhQKLf-RLO3wmqHfK0GU3w5MrZlA5

Ευχαριστώ την Ιφιγένεια Παπούλη για τη διόρθωση και την Αλέξια Αστρεινίδη-Μπλαντεν για τις διαφωτιστικές επισημάνσεις της σχετικά με την πλοκή.

Τα αποσπάσματα από το YouTube είναι από την παράσταση της La Traviata στο Salzburg το 2005.

(!) Η όπερα La Traviata, του Giuseppe Verdi και σε σκηνοθεσία του Πιέρ Θιριόν- Βαλέ παρουσιάστηκε στο κοινό το Σάββατο 12 και την Κυριακή 13 Οκτωβρίου στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στα πλαίσια των 48ων Δημητρίων.

Advertisements

About speira_mag

ανεξάρτητο μαθητικό περιοδικό
This entry was posted in extras and tagged , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s